Vi Kullanımı

Vi, UNIX ve LINUX sistemlerde konsolda kullanılabilecek başarılı editörlerden biridir. Her sistemde hazır olarak bulunması onu ihtiyaç duyulduğunda kullanılacak editör haline getirmiştir. Kullanım dışarıdan zor gibi gözükse de bir sefer kullanma zevkine varınca son derece kolay olduğu anlaşılacaktır. Vi ile yazı yazmak için belli durumlar söz konusudur. Yazı modu ve editör fonksiyonlarını kullanmak içinde farklı bir konuma geçilmelidir.
Komut konumu Bu konumda basılan bir tuş ekranda görüntülenmez ama bir işlevi vardır. O işlev gerçekleşir. Bir komut başlamadan girilen rakamlar vi editörün o komutu kaç kez tekrarlayacağını belirtir.
Vi çalıştırmak amacıyla konsol içerisinde aşağıdaki biçimde yazılması yeterlidir.

# vi

Çalıştırıldıktan sonra aşağıdaki ekran görüntüsü bizleri karşılayacaktır. Çoğu kullanıcı bu ilk çıkan açılış ekranından çıkışı dahi bulamadıkları için vi kullanmaktan vazgeçmişlerdir. Bu yüzden çıkmak için neler gerektiğini hemen belirtelim.
ESC tuşuna basıldıktan sonra, “ : ” basılır.  Ekranın sol alt köşesinde çıkan “ : ” dan sonra  “q” yazılır ve enter tuşuna basılır.
~                                                                               
~                                                                               
~                              VIM – Vi IMproved                               
~                                                                               
~                                 version 6.1                                   
~                           by Bram Moolenaar et al.                           
~                 Vim is open source and freely distributable                   
~                                                                               
~                        Help poor children in Uganda!                         
~                type  :help iccf<Enter>       for information                 
~                                                                               
~                type  :q<Enter>               to exit                         
~                type  :help<Enter>  or  <F1>  for on-line help                 
~                type  :help version6<Enter>   for version info                 
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
                                                     0,0-1         All
Resim-9.1. vi editörünün ilk açıldığındaki görüntüsü

Yazı yazma işlemlerine başlamak için “i” harfine veya insert tuşuna basmak yeterlidir bu aşamadan sonra her basılan tuş ekranda yazılmaya başlayacaktır. Tekrar yazı yazma işlemlerinden çıkıp komut işlemlerine dönmek için ESC tuşlarına basılması gerekmektedir.

Linux, Unix, Freedos her yerde çalışır.
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
~                                                                               
— INSERT —                          1,13          All

Resim-9.2. vi editörü yazı yazma durumunda

Giriş/Düzeltme Konumu
Bu konuma 'i', 'a', veya 'o' komutları ile girilir. Bu konumda iken basılan her tuş ekranda görüntülenir. Bu konumdan ESC tuşu ile çıkılır.

Satır Editörü Konumu
':' komutu ile bu konuma geçilir. Bu konumda yazılan komutların işlemi bitince vi editör tekrar komut konumuna geri döner.
Yukarıdaki iki konum bütün işlemler için kullanılacak olan kısımlardır. Bu iki kısım öncelikli olarak denenmelidir.

Temel Komutlar
Ok tuşları      imleç (cursor) hareketi
h j k l      Ok tuşları yerine imleç hareketi
i<text>Esc      bir metini araya girme
cw<yeni>Esc   bir sözcüğü değiştirme
x         bir karakter silme
dw         bir sözcük silme
dd         bir satır silme
u         son işlemi geri alma
ZZ         editörden saklayarak çıkma
:q!         editörden saklamadan çıkma
^D ^B ^F      ileri ve geri sayfa kaydırma
:w         kütüğe yazma
:w!         kütüğü ezerek yazma
:q         editörden çıkma
:q!         değişiklikleri atarak editörden çıkma
:e <ad>      ad adlı kütüğü düzenleme
:e + <ad>      ad adlı kütüğü sonundan düzenleme
:e + n      kütüğü n. satırdan düzenleme
:e #         başka bir kütüğü düzenleme
:e! #      değişiklikleri atarak başka bir kütüğü edit etme
:w <ad>      ad adlı kütüğe yazma
:w!<ad>      ad adlı kütüğü ekerek yazma
:sh         kabuk durumuna geçiş (exit komutu ile geri dönülür).
:!<komut>      bir komutu çalıştırma ve editöre geri dönme
:n         bir sonraki kütüğü düzenleme ortamına alma
^G         kütük adını ve imlecin satır numarasını görüntüleme
:tag <tag>      imleç yerine tag koyma
:pop      bir önceki tag yerine dönme

Ekran Ayarlarına İlişkin Komutlar
^L         sayfayı tekrar görüntüle
^R         sayfayı tekrar görüntüle (^L çalışmaz ise)
z         imleç satırı en üstte olacak şekilde sayfayı yeniden
görüntüle
z-         imleç satırı en altta olacak şekilde sayfayı yeniden
görüntüle
z.         imleç satırı ortada olacak şekilde sayfayı yeniden görüntüle
/pat/z-   pat ile bulunan satırı en altta olacak şekilde sayfayı yeniden görüntüle.
zn.         n satırlık pencere kullan.
^E         bir satır aşağıya kaydır.
^Y         bir satır yukarıya kaydır.

İşaretleme ve İşarete Geri Gitme Komutları
“         imlecin bir önceki işarete geri gönderme
''         imlecin bir sonraki ilk boşluk olmayan yere götürme.
mx         imleç yerini x küçük harf alanına sakla
`x         imleç yerini x alanında saklanan imleç yerine götür.
'x   imleci x alanında saklanan imleç yerindeki satırın ilk boşluk olmayan karakterine götür.
 

Satır Ayarlama Komutları
H         imleci ekrandaki ilk satıra götür.
L         imleci ekrandaki son satıra götür.
M         imleci ekrandaki orta satıra götür.
+         bir sonraki satıra git.
–         bir önceki satıra git.
CR         bir sonraki satırın başına git.
Aşağı Ok j      bir sonraki satırın aynı kolonuna git.
Yukarı Ok k   bir önceki satırın aynı kolonuna git.

Karakter Ayarlama Komutları
^         satırdaki ilk boşluk olmayan karaktere git.
0         satır başına git
$         satır sonuna git
l Sağ Ok      bir karakter sağa git
h Sol Ok      bir karakter sola git
^H         bir karakter geri git
boşluk      bir karakter sağa git
Fx         bir önceki x karakterini bul
tx         x karakterinden önceki karaktere git.
Tx         x den sonraki karaktere git.
;  Fx,      tx veya Tx işlemini tekrarla
,  Fx,       tx veya Tx işleminin tersini tekrarla
n|           n. kolona git
%           { } veya ( ) tipi parantezlere git.

Sözcük, Cümle, Bölüm ve Paragraf Ayarlama Komutları
w b e        sonraki sözcüğe, önceki sözcüğe, sözcük sonuna git
) (           sonraki cümleye, önceki cümleye git.
} {           sonraki paragrafa, önceki paragrafa git
W B E        sonraki, önceki boşlukla ayrılmış sözcüğe git

Giriş ve Düzeltme Konumu Komutları
a           imleç sonuna ekle
A           satır sonuna ekle
i           imleç yerine gir
I           satır başına ilk boşluk olmayan karakterden sonra gir
o           imleç altına bir boş satır aç
O           imleç üzerine bir boş satır aç
rx           imleç karakterini x karakteri ile değiştir
R<text>Esc     imleç yerinden text kadar metni değiştirme.

İşlemler
d           sil
c           değiştir
y           bir satırı belleğe al
p          satırı yapıştır
<           sol shift
>           sağ shift

Özel İşlemler
C           satırın kalanını değiştir
D           satırın kalanını sil
s           bir karakteri değiştir
S           satırları değiştir
J           satırları birleştir
x           bir karakter sil
X           imleç den önceki karakteri sil
Y           satırları belleğe al

Kes ve Yapıştır Komutları
<n>yy        n satırı belleğe al
<n>yl        n karakteri belleğe al
p           imlecin devamına bellektekini kopyala
P           imlecin önüne bellektekini kopyala
"xp        x belleğindekini kopyala
"xy        x belleğine al
"xd        silerken x belleğine al

Geri Alma ve Yineleme Komutları
u           son değişiklik işlemini geri al
U           son satırı eski haline getir
.           son değişikliği tekrarla
"dp        sondan d satır önceki satır silmeyi geri getir.

Yoruma Kapalı.